Γιατι χαίρεται ο κόσμος και χαμογελά πατέρα... | Γιώργος Σταφυλάς

Tα ξημερώματα της 4ης Αυγούστου 1936 ο Ιωάννης Μεταξάς σε συνεννόηση με τον Βασιλιά Γεώργιο- ο οποίος είχε επανέλθει με το δημοψήφισμα του Νοεμβρίου 1935- αναστέλλει βασικά άρθρα του συντάγματος.  Κηρύσσει έτσι την δική του δικτατορία, το προσωπαγές καθεστώς που έμελλε να μείνει στην ιστορία ως 4η Αυγούστου. Ούτως η άλλως ο Μεταξάς κυβερνούσε δικτατορικά από τον Απρίλιο εκείνου του έτους με την συγκατάθεση της βουλής. 

Η επίσημη δικαιολογία για την κήρυξη της δικτατορίας ήταν η γενική απεργία στην οποία καλούσαν τα συνδικάτα και η οποία ενδεχομένως θα μπορούσε να εξελιχτεί σε κομμουνιστική εξέγερση. Ευσταθούσε η δικαιολογία; Οι απόψεις διίστανται. Το βέβαιον είναι οτι η δικτατορία του Μεταξά έβαλε τέλος σε μια μακρυά περίοδο ανωμαλίας η οποία ξεκίνησε με την μικρασιατική καταστροφή και την δίκη-παρωδία των εξ.

Όλο εκείνο το διάστημα από το 1922 μέχρι και την επάνοδο του Γεωργίου- οπότε και αρχίζει να αποκαθίσταται η τάξη- υπήρξε μια περίοδος με αλλεπάλληλα στρατιωτικά κινήματα,αντικινήματα και πραξικοπήματα. Τα τελευταία δύο πριν από την επάνοδο τους Γεωργίου και την δικτατορία του Μεταξά, εκείνα του 1933 και του 35, έχουν μείνει στην ιστορία ως τα πιο σοβαρά.

Ο Μεταξάς είναι ο άνθρωπος που εξουδετερώνει ταχύτατα το βενιζελικό πραξικόπημα του 35 και  ο Γεώργιος στην συνέχεια απονέμει χάρη  στους εκατοντάδες καταδικασμένους σε θάνατο αξιωματικούς. Τα κινήματα και τα πραξικοπήματα παύουν με την κήρυξη της δικτατορίας και αρχίζει η ανόρθωση του κράτους και του στρατού.

Όπως ομολογεί έκθεση του ΓΕΣ του Δεκεμβρίου του 1932 οι βενιζελικές κυβερνήσεις και τα αλλεπάλληλα κινήματα των βενιζελικών αξιωματικών είχαν ρημάξει το στράτευμα που σε καμιά περίπτωση δεν θα μπορούσε να ανταποκριθεί στα καθήκοντα του.

Ο Μεταξάς εφαρμόζοντας ένα σύστημα που -εξωτερικά τουλάχιστον- είχε αρκετές ομοιότητες με το φασιστικό κατορθώνει μέσα σε μικρό διάστημα να καθαρίσει την κατάσταση στην χώρα και να οδηγήσει το έθνος ολόκληρο στην δόξα του 40. Δικαίως θεωρείται ο πατέρας της νίκης.

Το καθεστώς της 4ης Αυγούστου υποδέχτηκαν ως ευλογία πολλές σημαντικές προσωπικότητες της χώρας, ως το μόνο που θα μπορούσε να πετύχει να συμμαζέψει το κράτος. Ας το παραδεχτούμε : η δημοκρατία είχε ναυαγήσει, η χώρα είχε μετατραπεί σε πεδίο αντιπαράθεσης δύο παρατάξεων τελούσα ουσιαστικά σε εικοσαετή εμφύλιο. 

Η κριτική που δέχεται συνήθως ο Μεταξάς και η 4η Αυγούστου ειναι τριών ειδών, ανάλογα με την πολιτική τοποθέτηση του καθενός:

α) Ήταν μια φασιστική δικτατορία. Κυρίως ''δεξιοί'' και κεντρώοι εκστομίζουν αυτή την μπούρδα. Φυσικά δεν μπαίνουν στον κόπο να αναλύσουν τα διαφορετικά ποιοτικά χαρακτηριστικά της 4ης Αυγούστου. Το γεγονός ότι το καθεστώς δεν ήταν διόλου αντισημιτικό φαίνεται να μην τους ενδιαφέρει ενώ ο σαφής γεωπολιτικός προσανατολισμός προς την Αγγλία είναι  κάτι που το προσπερνούν. Στην πραγματικότητα   οι ίδιοι άνθρωποι θεοποιούν τον Βενιζέλο,τον μεγάλο δημοκράτη, που κατέλυσε το κράτος με ξένα όπλα,δεν δίστασε να διχάσει τον ελληνικό Λαό,που βομβάρδισε πόλεις και χωριά,απόταξε χιλιάδες αξιωματικούς,αποσχημάτισε ιερείς και έστειλε είτε στην εξορία είτε σε κατ οίκον περιορισμό τους πολιτικούς του αντιπάλους. Συνεπώς η κριτική τους είναι εμπαθής ,ανιστόρητη και ιδεοληπτική. Το μόνο που αποδεικνύει είναι ότι στην Ελλάδα υπάρχει μόνο μια παράταξη : το κέντρο με τις πενήντα διαφορετικές αποχρώσεις του.

Β) Μια δεύτερη κριτική προέρχεται από τους κομμουνιστές και είναι κατανοητή και δικαιολογημένη. Ο Κώστας Μανιαδάκης με τις προχωρημένες οσο και αποτελεσματικές μεθόδους του  κατάφερε να ξηλώσει τον μηχανισμό του ΚΚΕ. Είναι λογικό λοιπόν αυτοί που ήθελαν την Ελλάς σοβιετική δημοκρατία να μην ειναι φίλοι.

Γ) Μια τρίτη εξίσου ηλίθια κριτική προέρχεται από τον εθνικιστικό χώρο και εμφανίζει τον Μεταξά ως πράκτορα των Άγγλων. Πράκτορας των Άγγλων αυτός που στα 1920 καταδικάστηκε από Βενιζελικό δικαστήριο εις θάνατον γιατί επέμεινε στην εθνική πολιτική της ουδετερότητας στον Α παγκόσμιο; Όχι ο Μεταξάς πάνω από όλα ήταν Έλληνας και ενδιαφερόταν για την προάσπιση του εθνικού συμφέροντος όπως ο ίδιος το αντιλαμβανόταν. Στα 1915 θεώρησε ύποπτη την σπουδή του Βενιζέλου να συμμαχήσει άνευ όρων με την Αγγλία. Η συνέχεια της ιστορίας απέδειξε πόσο δίκιο είχε. Κατά την περίοδο πριν τον Β παγκόσμιο πόλεμο τήρησε αυστηρά την πολιτική της ουδετερότητας με σχετική ευμένεια προς τους Άγγλους. Η Ελλάς όμως δέχτηκε επίθεση και ενεπλάκη στον πόλεμο παρα την θέληση της. Ο ύποπτος θάνατος του, εξάλλου, αποδεικνύει το αβάσιμο και αυτής της κατηγορίας.

Τι ήταν τελικά ο Ιωάννης Μεταξάς; Αναμφίβολα ήταν ο μεγαλύτερος στρατηγικός νούς που έχει βγάλει αυτός ο τόπος. Πρόσωπο με ακατάβλητη θέληση, μεθοδικότητα,ευφυΐα και αυτοπειθαρχία. Υπήρξε ο πραγματικός δημιουργός του κινήματος των επιστράτων και πανώ εκεί στήριξε το καθεστώς του. 

Δεν ήταν φιλελεύθερος, δεν ήταν δημοκράτης, δεν ήταν κομμουνιστής και υπήρξε αυτός που κατέλυσε το βενιζελικό παρακράτος. Δίκαια λοιπόν μισείται από όλες τις παραπάνω κατηγορίες.

Σε τελική ανάλυση η κατάντια της τρίτης Ελληνικής δημοκρατίας σε κάνει να αναπολείς την 4η Αυγούστου.

Διαβάστηκε 446 φορές Τελευταία τροποποίηση στις Δευτέρα, 28 Αυγούστου 2017 13:15
Περισσότερα σε αυτή την κατηγορία: « ΔΙ.Ε.ΣΥ: Πρωτοβουλία για τους δασικούς χάρτες
Top
Αυτός ο ιστότοπος χρησιμοποιεί cookies για καλύτερη φυλλομέτρηση. Δείτε πώς χρησιμοποιούμε τα cookies και πώς μπορείτε να αλλάξετε τις ρυθμίσεις σας. Περισσότερα…